Trwa ładowanie...

Ból głowy - przyczyny, objawy, leczenie

Ból głowy to jedna z najczęściej pojawiających się dolegliwości. Może mieć wiele przyczyn - stres, głód, przeziębienie, zmęczenie, a także wskazywać na poważniejsze dolegliwości. Wyróżnia się ból o charakterze pierwotnym i wtórnym. Jeśli towarzyszą mu inne objawy lub dolegliwość często nawraca, warto skonsultować się z lekarzem.

Zobacz film: "Jak walczyć z zatokowym bólem głowy?"

spis treści

1. Istota bólu głowy

Ból głowy to bardzo częsty powód wizyt lekarskich. Zazwyczaj bóle głowy przemijają same i nie stanowią zagrożenia dla zdrowia. Czasem jednak mogą być bardzo silne oraz często nawracać. Utrudnia to normalne funkcjonowanie oraz może być skutkiem wielu chorób.

Ból może mieć różny charakter - możemy odczuwać ucisk w głowie lub okolicach zatok, pulsowanie przy skroniach, czasem mamy wrażenie, że "rozsadza" nam czaszkę. Bólowi (zwłaszcza migrenowemu) często towarzyszą nudności, nadwrażliwość na światło i zapach, a także zaburzenia równowagi.

2. Przyczyny bólu głowy

Medycyna chińska łączy ból głowy z zaburzeniami przepływu energii Qi w określonych meridianach, głównie w obrebie żołądka, woreczka żółciowego, pęcherza moczowego oraz wątroby. Pomocna może tu być akupresura, która - w przeciwieństwie do tabletek - nie ma działań ubocznych.

Najczęściej zmagamy się z napięciowymi bólami głowy, które nie są spowodowane żadną chorobą. Do przyczyn napięciowego bólu głowy możemy zaliczyć:

  • głód;
  • brak snu;
  • zmęczenie;
  • stres.

Ból głowy może także towarzyszyć wielu chorobom. Do chorób, z którymi może być powiązany ból głowy zaliczamy:

  • zapalenie zatok – zimne powietrze nasila stan zapalny zatok. Objawia się to tępym bólem w okolicach przynosowych i czołowych zatok. Nasilenie bólu następuje przy nachylaniu głowy;
  • neuralgia nerwu trójdzielnego – silne, napadowe bóle występujące na jednej stronie twarzy. Zazwyczaj trwają około 2 minut i powtarzają się kilkukrotnie w ciągu dnia;
  • nadciśnienie – ból głowy można odczuwać w przypadku bardzo wysokiego ciśnienia. Ból może także wystąpić, gdy ciśnienie wzrasta skokowo;
  • jaskra – ból głowy podczas jaskry wiąże się ze zmniejszoną ostrością wzroku, wymiotami i widocznymi aureolami wokół świateł;
  • wady wzroku – brak okularów przy wadzie wzroku lub złe dobranie szkieł może wiązać się z bólem w okolicy ciemieniowej i czołowej;
  • choroby kręgosłupa – przyczyną bólu mogą być zwyrodnieniowe zmiany kręgosłupa, które zaburzają przepływ krwi do mózgu oraz wywołują przykurcze mięśni. Ból zlokalizowany jest w okolicach potylicy;
  • zatrucie – tlenkiem węgla, alkoholem metylowym, etylowym, ołowiem lub nikotyną może być przyczyną bólu głowy.
Pomiar ciśnienia krwi – zdjęcia
Pomiar ciśnienia krwi – zdjęcia

Pomiar ciśnienia wykonywany w obszarze tętnicy ramieniowej.

zobacz galerię

3. Czym są pierwotne i wtórne bóle głowy

Pierwotny ból głowy nie ma żadnej przyczyny. Pojawia się na skutek stresu, głodu, zmian atmosferycznych, a także niedostatecznej ilości snu. O wtórnym bólu głowy mówimy, jeśli jest wywołany jakąś chorobą lub zaburzeniem pracy jakiegoś obszaru naszego organizmu. W tym wypadku wyróżnia się bóle:

  • naczynioruchowe,
  • w okresie przekwitania u kobiet,
  • w nadciśnieniu tętniczym,
  • w niedociśnieniu tętniczym,
  • w miażdżycy,
  • wywołane odwodnieniem organizmu,
  • pourazowe, nerwobóle twarzy i głowy,
  • w następstwie zmian w obrębie szyi i karku,
  • pochodzenia toksycznego,
  • jako objaw stanów zapalnych w jej obrębie,
  • w chorobach oczu,
  • związane z zaburzeniami psychicznymi.

Do pierwotnej grupy natomiast zaliczają się przede wszystkim napięciowe bóle. Występuje niemal u wszystkich ludzi. Tutaj wyróżnia się także bóle o charakterze migrenowym (ponieważ ten rodzaj bólu również zwykle nie ma żadnej przyczyny), a także ból koitalny (związany z aktywnością seksualną) i klasterowy (dotyczy mężczyzn).

3.1. Bóle napięciowe

Bóle głowy mają różne objawy w zależności od ich rodzaju. Napięciowe bóle głowy zwykle wywołują wrażenie ucisku w skroniach lub nad brwiami, nie są zbyt intensywne. Migrena to nie tylko ból głowy, ale także objawy towarzyszące, takie jak:

  • światłowstręt,
  • nadwrażliwość na dźwięki,
  • nudności,
  • wymioty,
  • biegunka.

Klasterowy ból głowy to ból pojawiający się raz na jakiś czas (co kilka miesięcy lub nawet lat), po kilka napadów w czasie tygodni lub miesięcy (kilka 30-90-minutowych napadów dziennie). Ten ból głowy jest umiejscowiony nad lub za jednym okiem i jest bardzo silny. U niektórych osób zdarza się, że oko, wokół którego umiejscowiony jest ból głowy, jest zaczerwienione i łzawiące. Także z tej strony może być zatkany lub cieknący nos.

Koitalny ból głowy to ból raczej łagodny, po obu stronach głowy, schodzący w okolice karku. Pojawia się przed lub w momencie orgazmu. Ból głowy pojawiający się w czasie szczytowania jest silniejszy i gwałtowniejszy.

4. Dolegliwości bólowe a ich lokalizacja

Ból głowy może występować sam lub jako objaw innych chorób. Uwzględniając lokalizację można wyróżnić następujące objawy:

  • w okolicach skroni – jest to rodzaj bólu wskazujący na napięciowy ból głowy lub migrenę. Może być również spowodowany chorobami naczyń krwionośnych, urazami szyi, urazami głowy, zakażeniami wirusowymi i bakteryjnymi oraz guzami mózgu;
  • w okolicy czoła – jest to objaw napięciowego bólu głowy lub migreny. Może wiązać się z zapaleniem zatok;
  • z tyłu głowy – występuje u podstawy czaszki. Najczęściej spowodowany jest nadciśnieniem lub problemami z kręgosłupem;
  • z lewej lub prawej strony głowy – jednostronny ból świadczy o klasterowym bólu głowy lub migrenie. Może wystąpić na skutek przeciążenia barków.

Uwzględniając charakter bólu wyróżniamy następujące bóle głowy:

  • migrenowy – jednostronny i pulsujący. Trwa od kilku godzin do około doby. Może mu towarzyszyć światłowstręt, nudności. Migrenowy ból głowy zyskuje na sile podczas wysiłku, a zmniejsza się podczas leżenia;
  • napięciowy – łagodny, ciągły lub przerywany, uciskający ból zlokalizowany w okolicy czołowej lub potylicznej. Nasila się wieczorem;
  • gromadny – są to napady jednostronne, zlokalizowane przy skroniach i oczodole. Z bólem wiąże się łzawienie, zaczerwienienie twarzy lub zespół Hornera.

Rekomendowane przez naszych ekspertów

5. Kiedy ból głowy jest niebezpieczny?

Ból głowy dotyka każdego z nas raz na jakiś czas. Jeśli odczuwamy przykre dolegliwości na skutek stresu, głodu, kiedy jesteśmy zmęczeni lub kiedy za oknem jest brzydka pogoda, zwykle nie ma się czym martwić. Jeśli jednak ból często nawraca i towarzyszą mu inne objawy, warto zgłosić się do lekarza, aby wykluczyć poważne schorzenia.

Ból głowy może być niebezpieczny przede wszystkim wtedy, kiedy jest nagły i piorunujący. Nasila się zwykle w ciągu kilku sekund. Warto zwrócić szczególną uwagę na ból głowy po 50 roku życia - wówczas wzrasta ryzyko zachorowania na niektóre nowotwory.

Jeśli bólowi towarzyszy podwyższona temperatura lub utrata masy ciała, może to wskazywać na nadczynność tarczycy. Nie należy lekceważyć także światłowstrętu i zaburzeń widzenia, a także nagłych zmian w zachowaniu czy wahań nastroju.

Ból głowy może wiązać się także z zagrażającymi życiu chorobami takimi jak m.in.:

  • tętniak mózgu;
  • wstrząs mózgu;
  • zapalenie mózgu;
  • zapalenie opon mózgowych;
  • guz;
  • krwiak;
  • śródczaszkowe krwawienie.

6. Jak diagnozować ból głowy

Zdiagnozowanie bólu głowy nie jest proste i wymaga przeprowadzenia wywiadu lekarskiego oraz badania fizykalnego. W celu diagnozy wykonuje się także badania takie jak:

Dokładne badania pozwolą wykluczyć choroby takie jak np. guz mózgu lub padaczka.

Migreny są zazwyczaj leczone środkami farmakologicznymi. Jeśli bólom towarzyszą niepokojące dolegliwości, wykonuje się dodatkowe badania.

7. Sposoby na ból głowy

Sposoby na ból głowy uzależnione są od jego rodzaju:

  • napięciowy ból głowy leczy się przeciwbólowymi lekami bez recepty, takimi jak kwas acetylosalicylowy czy ibuprofen, stosuje się także terapię biofeedback i masaże;
  • migrenę leczy się niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi, tryptanami, alkaloidami sporyszu;
  • klasterowy ból głowy leczy się inhalacjami tlenowymi, tryptanami, zastrzykami przeciwbólowymi, a także lekami zawierającymi kofeinę;
  • koitalny ból głowy leczy się lekami przeciwmigrenowymi, u niektórych osób pomaga kilka tygodni abstynencji seksualnej.

Wtórne bóle głowy ustąpią, jeśli wyleczy się ich przyczynę, czyli inną chorobę.

7.1. Domowe sposoby na ból

Bóle głowy o łagodnym nasileniu, które występują sporadycznie można leczyć domowymi sposobami. Jeśli ból się powtarza i nie ustępuje w przeciągu 3-4 dni, należy zgłosić się do lekarza.

Na ból głowy może pomóc:

  • ciepła kąpiel;
  • spacery;
  • chłodne okłady na skronie i czoło;
  • masaże ramion i karku;
  • picie schłodzonej wody;
  • napary ziołowe;
  • odpoczynek w cichym i ciemnym pomieszczeniu;
  • akupresura.

Na napięciowy ból głowy mogą pomóc następujące metody:

  • unikanie stresu;
  • spędzanie czasu na świeżym powietrzu;
  • zażywanie witaminy B6 i magnezu;
  • częste zmiany pozycji podczas wykonywania czynności monotonnych;
  • zażywanie tabletek z paracetamolem lub ibuprofenem;
  • zażywanie łagodnych tabletek uspokajających.

Podczas migrenowego bólu głowy pomoże:

  • herbata z imbirem;
  • jak najszybsze spożycie przeciwbólowego leku;
  • okłady na skronie z pokruszonego lodu i moczenie nóg w ciepłej wodzie;
  • oddychanie przez nadmuchaną, plastikową torebkę;
  • odpoczynek w cichym i ciemnym miejscu.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska Media SA z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.